Του καπτ. Γιώργου Γεωργούλη
Το Παγκόσμιο Συμβούλιο Ναυτιλίας (World Shipping Council-WSC) καλωσόρισε την έγκριση των τροποποιήσεων στη Διεθνή Σύμβαση για την Ασφάλεια της Ζωής στη Θάλασσα (SOLAS), οι οποίες απαιτούν υποχρεωτική αναφορά όλων των εμπορευματοκιβωτίων που χάνονται στη θάλασσα. Οι τροποποιήσεις επικυρώθηκαν τον περασμένο μήνα από την Επιτροπή Ναυτιλιακής Ασφάλειας του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού και πρόκειται να τεθούν σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2026. Οι αλλαγές αποσκοπούν στην ενίσχυση της ασφάλειας στη θάλασσα και στην προστασία του περιβάλλοντος.
Οι νέοι κανονισμοί έχουν σαφείς διατάξεις τόσο για την αναφορά από τον πλοίαρχο του πλοίου όσο και για τις λεπτομέρειες αναφοράς. Ο πλοίαρχος του πλοίου που χάνει εμπορευματοκιβώτια στη θάλασσα πρέπει να αναφέρει αμέσως συγκεκριμένες λεπτομέρειες στα κοντινά πλοία, στο πλησιέστερο παράκτιο κράτος και στο κράτος σημαίας. Για τα εμπορευματοκιβώτια που χάνονται στη θάλασσα, οι αναφορές πρέπει να γίνονται το συντομότερο δυνατό και με πρόσθετες πληροφορίες. Για παρατηρούμενα παρασυρόμενα από τη θάλασσα εμπορευματοκιβώτια, οι αναφορές πρέπει να περιλαμβάνουν τη θέση και τον συνολικό αριθμό των εμπορευματοκιβωτίων που παρασύρονται.
Συγκεκριμένα, οι νέοι κανονισμοί τροποποιούν τους κανονισμούς 31 και 32 του Κεφαλαίου V της SOLAS και σηματοδοτούν μια σημαντική πρόοδο στην ασφάλεια στη θάλασσα και στην προστασία του περιβάλλοντος. Με τη διασφάλιση της έγκαιρης και λεπτομερούς αναφοράς των χαμένων και παρασυρόμενων εμπορευματοκιβωτίων, αυτές οι τροποποιήσεις θα ενισχύσουν την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, θα διευκολύνουν τις ενέργειες ταχείας απόκρισης για την ανάσυρση από τη θάλασσα, ενώ θα μειωθούν οι πιθανοί περιβαλλοντικοί κίνδυνοι.
Το WSC συλλέγει πληροφορίες για τον αριθμό των εμπορευματοκιβωτίων που χάθηκαν στη θάλασσα από το 2008, με τα δεδομένα να δημοσιεύονται τακτικά στην έκθεση Containers Lost at Sea και να υποβάλλονται στον ΙΜΟ. Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση, ο αριθμός των εμπορευματοκιβωτίων που χάθηκαν στη θάλασσα μειώθηκε σε μόλις 221 το 2023, από τα 250 εκατομμύρια που μεταφέρθηκαν, σημειώνοντας το χαμηλότερο ποσοστό απωλειών από την έναρξη της έρευνας το 2008, ενώ το 33% από αυτά ανασύρθηκαν από τη θάλασσα.
Ωστόσο, οι ετήσιες απώλειες μπορεί να ποικίλλουν ευρέως, λόγω σημαντικών θαλάσσιων περιστατικών. Για παράδειγμα, ένας ασυνήθιστα υψηλός αριθμός περιστατικών που σχετίζονται με τις καιρικές συνθήκες το 2020 και το 2021 οδήγησε σε μέση απώλεια 3.113 εμπορευματοκιβωτίων κατά τη διάρκεια αυτών των δύο ετών. Πιο συγκεκριμένα, η μεγάλη αυτή απώλεια σε αυτά τα έτη αποδίδεται στο περιστατικό του «ONE Apus», το οποίο έχασε πάνω από 1.800 κοντέινερ μετά από μεγάλη θαλασσοταραχή τον Νοέμβριο του 2020, και του «Maersk Essen»,το οποίο επίσης βρέθηκε αντιμέτωπο με πολύ άσχημες καιρικές συνθήκες το 2021, με αποτέλεσμα την απώλεια 750 εμπορευματοκιβωτίων. Το 2022, μόλις 661 εμπορευματοκιβώτια χάθηκαν πάλι λόγω κακών καιρικών συνθηκών.
Ο μέσος αριθμός των εμπορευματοκιβωτίων που χάθηκαν για τα έτη 2020-2023 ανήλθε σε 999 ετησίως, σημειώνοντας αύξηση από τα 779 που χάθηκαν κατά μέσο όρο κάθε χρόνο τα τρία προηγούμενα χρόνια (2017-2019).
Η δυναμική της τροποποίησης, σε κάθε περίπτωση, θα φανεί όχι μόνο στην αναφορά των απωλειών και του εντοπισμού, αλλά περισσότερο στην ανάσυρση από τη θάλασσα. Τα παρασυρόμενα εμπορευματοκιβώτια αποτελούν σοβαρό ναυτιλιακό κίνδυνο λόγω της μικρής επιφάνειας που έχουν έξω από το νερό και συνεπώς της αδυναμίας εντοπισμού από τα ραντάρ των πλοίων ειδικά των μικρών αλιευτικών τη νύχτα. Εκτός λοιπόν από τη σχετική τροποποίηση, καλό θα ήταν, όταν αυτά βρεθούν στη θάλασσα, να είναι εφοδιασμένα με μηχανισμό (παρόμοιο με αυτόν των σωσιβίων), ώστε να φωτίζονται για κάποια εικοσιτετράωρα μέχρι την ανάσυρσή τους από τη θάλασσα.
Το παραπάνω άρθρο δημοσιεύθηκε στο Τεύχος Ιουλίου-Αυγούστου 2024 των Ναυτικών Χρονικών.
Μπορείτε να αποκτήσετε το Τεύχος Ιουλίου-Αυγούστου 2024 πατώντας εδώ.
